ΠΕΡΙΠΟΙΗΣΗ ΘΗΛΩΝ & ΧΡΗΣΗ ΘΗΛΑΣΤΡΟΥ
Θηλασμός χωρίς πόνο – είναι εφικτό;
Ο θηλασμός είναι μια φυσική διαδικασία, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι είναι πάντα εύκολη από την πρώτη στιγμή. Η σωστή περιποίηση των θηλών και η σωστή χρήση του θηλάστρου παίζουν σημαντικό ρόλο ώστε ο θηλασμός να γίνει άνετος και ευχάριστος για τη μητέρα και αποτελεσματικός για το μωρό.
Φυσιολογικές αλλαγές στις θηλές με τον θηλασμό
Τις πρώτες ημέρες μετά τον τοκετό είναι συχνό να υπάρχει:
• ελαφριά ευαισθησία ή «τράβηγμα» στη θηλή
• μια αίσθηση «τραβήγματος» στο στήθος όταν κατεβαίνει το γάλα
Ο έντονος, διαπεραστικός πόνος, οι ραγάδες, το αίμα ή οι πληγές στις θηλές δεν θεωρούνται φυσιολογικά και συνήθως δείχνουν ότι χρειάζεται διόρθωση στη θέση ή στο πιάσιμο του μωρού.
Βασικές αρχές περιποίησης θηλών
1. Λιγότερο σαπούνι – περισσότερο νερό
• Πλύσιμο των μαστών με χλιαρό νερό κατά το ντους είναι συνήθως αρκετό.
• Η χρήση έντονων σαπουνιών, αφρόλουτρων ή αντισηπτικών στην περιοχή της θηλής μπορεί να προκαλέσει ξηρότητα και ερεθισμό.
2. Μητρικό γάλα ως φυσική φροντίδα
Συχνά αρκεί να:
• αφήνετε μερικές σταγόνες μητρικού γάλακτος πάνω στη θηλή στο τέλος του θηλασμού
• επιτρέπετε να στεγνώσουν φυσικά στον αέρα
3. Αερισμός και αποφυγή συνεχούς υγρασίας
• Αποφύγετε να μένει η θηλή συνεχώς υγρή με γάλα ή ιδρώτα (συχνή αλλαγή επιθεμάτων όπου χρειάζεται).
• Όπου μπορείτε, αφήνετε για λίγο το στήθος εκτεθειμένο στον αέρα στο σπίτι.
4. Ειδικές κρέμες/προϊόντα
Σε ορισμένες περιπτώσεις, και πάντα μετά από σύσταση επαγγελματία υγείας, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ειδική κρέμα για θηλές (π.χ. με βάση φυσική λανολίνη), ιδιαίτερα όταν υπάρχουν αρχόμενες ραγάδες.
Πρόληψη πληγωμένων θηλών: το κλειδί είναι το σωστό πιάσιμο
Οι περισσότερες ραγάδες και ο πόνος στη θηλή προέρχονται από:
• επιφανειακό πιάσιμο (το μωρό πιάνει μόνο τη θηλή και όχι μεγάλο μέρος της θηλαίας άλω)
• λανθασμένη θέση σώματος (το μωρό δεν είναι «κοιλιά με κοιλιά» με τη μητέρα)
Σωστό πιάσιμο σημαίνει:
• πλατιά ανοιχτό στόμα
• το πηγούνι του μωρού να ακουμπά στο στήθος
• περισσότερο μέρος της κάτω θηλαίας άλω μέσα στο στόμα
Πότε πρέπει να ανησυχήσετε για τις θηλές;
Επικοινωνήστε με τον γιατρό ή/και σύμβουλο θηλασμού αν:
• ο πόνος είναι έντονος ή συνεχής σε κάθε θηλασμό
• βλέπετε ραγάδες, πληγές ή αίμα στη θηλή
• η θηλή αλλάζει σχήμα (π.χ. «στριμωγμένη» μετά τον θηλασμό)
• υπάρχει ερυθρότητα, θερμότητα, πρήξιμο στον μαστό ή πυρετός (πιθανή μαστίτιδα)
Χρήση θηλάστρου – πότε και γιατί;
Το θήλαστρο είναι ένα πολύ χρήσιμο εργαλείο, όταν χρησιμοποιείται σωστά. Μπορεί να βοηθήσει:
• στην άντληση και αποθήκευση μητρικού γάλακτος όταν η μητέρα λείπει (δουλειά, υποχρεώσεις)
• σε μωρά που για ιατρικούς λόγους δυσκολεύονται να θηλάσουν αποτελεσματικά
• σε περιπτώσεις υπερφόρτωσης στήθους ή για ανακούφιση από έντονο γέμισμα
Είδη θηλάστρου
• Χειροκίνητο: κατάλληλο για περιστασιακή χρήση, μικρό και φορητό.
• Ηλεκτρικό (μονό ή διπλό): πιο πρακτικό για συχνή ή καθημερινή άντληση, ιδιαίτερα για μητέρες που εργάζονται ή πρέπει να αντλούν τακτικά.
Σωστή επιλογή και ρύθμιση του θηλάστρου
1. Μέγεθος χοάνης (καμπάνας)
Η χοάνη πρέπει:
• να «αγκαλιάζει» τη θηλή, χωρίς να πιέζει έντονα την άλω
• να επιτρέπει στη θηλή να κινείται ελεύθερα στον σωλήνα κατά την άντληση, χωρίς τριβές
2. Ένταση & ρυθμός αναρρόφησης
• Ξεκινάμε συνήθως με χαμηλή ένταση και την αυξάνουμε όσο το επιτρέπει η άνεση της μητέρας.
• Η άντληση δεν πρέπει να πονά – πόνος σημαίνει συνήθως λάθος ρύθμιση ή μέγεθος χοάνης.
3. Διάρκεια άντλησης
Η διάρκεια εξαρτάται από τον σκοπό (πλήρης άντληση, μικρή ανακούφιση κ.λπ.) και το κάθε στήθος. Συνήθως, όταν η ροή μειωθεί αισθητά και η μητέρα αισθάνεται άνετα, η άντληση μπορεί να ολοκληρωθεί.
Υγιεινή & καθαρισμός θηλάστρου
Για την ασφάλεια του μωρού και της μητέρας:
• πλύσιμο όλων των μερών που έρχονται σε επαφή με γάλα με ζεστό νερό & σαπούνι μετά από κάθε χρήση
• καλό ξέπλυμα και στέγνωμα
• τακτική απολύμανση/αποστείρωση, σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή
Αποθήκευση μητρικού γάλακτος (γενικές αρχές)
Το μητρικό γάλα πρέπει να αποθηκεύεται:
• σε καθαρά δοχεία ή ειδικές σακούλες για μητρικό γάλα
• με αναγραφή ημερομηνίας και ώρας άντλησης
Ο παιδίατρος ή ο σύμβουλος θηλασμού μπορεί να σας δώσει εξατομικευμένες οδηγίες ανάλογα με τις ανάγκες του μωρού και τις συνθήκες στο σπίτι.
Θήλαστρο & σχέση με το μωρό
Η χρήση θηλάστρου δεν αναιρεί τον θηλασμό στο στήθος. Αντίθετα, μπορεί:
• να στηρίξει τη συνέχιση του θηλασμού όταν η μητέρα χρειάζεται να λείπει
• να βοηθήσει σε δύσκολες περιόδους (πρόωρα, νοσηλεία, προσωρινή απομάκρυνση)
Σημαντικό είναι να υπάρχει σωστός προγραμματισμός, ώστε να μην χαθεί το ερέθισμα παραγωγής γάλακτος και να μην αντικατασταθεί πλήρως το στήθος από το μπιμπερό χωρίς λόγο.
Πότε χρειάζεται βοήθεια από ειδικό;
Ζητήστε βοήθεια όταν:
• νιώθετε ότι οι θηλές χειροτερεύουν παρά βελτιώνονται
• παρά τη χρήση θηλάστρου και τις προσπάθειες, το μωρό δεν παίρνει επαρκές βάρος
• έχετε ερωτήματα για το πόσο συχνά και πώς να αντλείτε
• δεν είστε σίγουρη για την ορθότητα της τεχνικής (θηλασμός ή άντληση)
CTA – Εξατομικευμένη καθοδήγηση για θηλές & θήλαστρο
Εάν αντιμετωπίζετε πόνο στις θηλές, υποψιάζεστε ραγάδες ή δυσκολεύεστε με τη χρήση θηλάστρου, η έγκαιρη, προσωπική καθοδήγηση μπορεί να κάνει μεγάλη διαφορά στην πορεία του θηλασμού. Μπορούμε να αξιολογήσουμε τη θέση θηλασμού, την κατάσταση των θηλών και τον τρόπο άντλησης και να διαμορφώσουμε μαζί ένα πρακτικό, εφαρμόσιμο πλάνο που θα στηρίξει εσάς και το μωρό σας.
Dr. Σάββας Γερμανός | Γυναικολογικό Ιατρείο Αθήνα
Διεύθυνση: Πανόρμου 5, ΤΚ 115 22, Αθήνα
Τηλέφωνο ραντεβού: 210 6410 955
Online ραντεβού: https://savvas-germanos.gr/appointment